Waarom doen we dit? 

In Noord- en Midden-Limburg hebben naar schatting 13.000 kinderen en jongeren van 0–18 jaar overgewicht, waarvan ongeveer 3.500 obesitas. Daarmee heeft ongeveer één op de acht jeugdigen een ongezond gewicht. In dat kader is in 2021 Keigezond Limburg gestart, een ketenaanpak voor kinderen met overgewicht en obesitas en hun gezinnen die integrale en passende ondersteuning gericht op een gezondere leefstijl biedt, en zorgt voor een verbeterd welzijn en duurzame gedragsverandering. 

Maatschappelijke relevantie 

Steeds meer kinderen/jongeren hebben overgewicht en obesitas. Daardoor hebben zij al op jonge leeftijd een groot risico op diabetes mellitus, hart- en vaatziekten en leververvetting. Ze hebben een lagere levensverwachting en een lagere kwaliteit van leven dan leeftijdgenoten zonder overgewicht. Ook kampen kinderen met overgewicht of obesitas steeds vaker met sociale problemen, denk hierbij aan gebrek aan zelfvertrouwen of zelfs gepest worden. 

Overgewicht en obesitas zijn echter niet slechts een gevolg van te veel eten en/of te weinig bewegen, oorzaken zijn vaak complexer en liggen ook in de (thuis-)omgeving van een gezin en kind. Het is dan ook noodzakelijk om met een brede, integrale aanpak die zicht richt op meerdere factoren aan de slag te gaan. Een dergelijke aanpak vergroot de kans op blijvende gedragsverandering en ondersteunt zowel kinderen als hun gezinnen op een manier die aansluit bij hun leefwereld en omstandigheden. De hoge aantallen kinderen met overgewicht of obesitas tonen het belang aan van een effectieve, integrale aanpak van overgewicht onder de jeugd. 

De ketenaanpak draagt bij aan het verkleinen van gezondheidsverschillen, het vergroten van maatschappelijke participatie en kansengelijkheid en het bevorderen van het welzijn van kinderen en gezinnen. Daarnaast helpt het bij het beheersen van zorgkosten op de lange termijn. 

Wat doet de GGD? 

In opdracht van de gemeenten levert de GGD de programmaregisseur. Deze programmaregisseur werkt nauw samen met de ketenpartners in de regio om de aanpak te doen slagen.  

De taken die door de regionale programmaregisseur worden uitgevoerd zijn; 

• Begeleiden van (beginnend) lokale projectleiders en beleidsmedewerkers bij wegwijs worden van de aanpak en faciliteren en ondersteunen bij lokale implementatie van Keigezond Limburg; 
• Zorgen voor samenhang, verbinding en kennisuitwisseling tussen de lokale, regionale, provinciale en landelijke ontwikkelingen en hierin de lokale projectleiders en gemeenten adviseren; 
• Bijdragen aan het vergroten van draagvlak voor en bekendheid over Keigezond Limburg; 
• Signaleren en inventariseren behoeften en knelpunten van gemeenten en deze bespreken in een ambtelijk kernteam; 
• Samen met leden van het ambtelijk kernteam en de lokale projectleiders, medeverantwoordelijk zijn voor: 
• Het bewaken van het proces van de opzet, implementatie, uitrol en borging van Keigezond Limburg op regionale schaal; 
• Het behalen van gestelde doelen en wanneer nodig het bijsturen van deze doelen; 
• Lead-rol nemen om regionale randvoorwaarden te organiseren, in samenwerking met lokale projectleiders; 
• Strategische overview over de regio en de verschillende beleidsterreinen. 

Met wie? 

Disciplines binnen de GGD 
Afdeling Jeugdgezondheidszorg (jeugdverpleegkundigen voeren rol van de CZV uit binnen de aanpak), Afdeling Functioneel Beheer (i.h.k.v. registratie en applicaties), Afdeling Onderzoek, Kennis en Advies (i.h.k.v. onderzoek en integrale advisering) en Afdeling Communicatie (i.h.k.v. communicatiestrategie van de ketenaanpak) 

Samenwerkingspartners 
De GGD werkt nauw samen met:
Landelijke partners: onder andere Kind Naar Gezond Gewicht NL/JOGG, VWS, ZN, GGD GHOR, VNG, NCJ.
Regionale partners: Gemeenten, Zorgverzekeraar: VGZ als preferente in onze regio, Provincie Limburg, GGD Zuid-Limburg en alle mogelijke ketenpartners zoals o.a. partners met medische kennis. 

Risico’s  

De rol van programmaregisseur wordt momenteel door gemeenten gefinancierd uit incidentele regionale AZWA-budget waardoor continuïteit niet gegarandeerd is. Bij het wegvallen van regionale coördinatie ontstaat een risico op onvoldoende afstemming en sturing binnen de regionale samenwerking. Dit kan leiden tot versnippering van verantwoordelijkheden, vertraging in besluitvorming en verminderde effectiviteit bij het realiseren van gezamenlijke doelen. Daarnaast bestaat het risico dat de aansluiting op provinciale en landelijke ontwikkelingen, beleid en netwerken verloren gaat.