Waarom doen we dit?
De GGD richt zich met het prenataal zorg- en huisbezoek op:
- het voorkomen, onderkennen of aanpakken van eventuele problemen voor het kind of het gezin in een vroegtijdig stadium;
- het signaleren van mogelijke risico’s op psychisch, lichamelijk en sociaal gebied, om zo vroeg mogelijk passende ondersteuning te bieden of hulp in te schakelen;
- het voorbereiden van toekomstige ouders op het ouderschap;
- het al tijdens de zwangerschap opbouwen van een vertrouwensrelatie tussen de JGZ-verpleegkundige en de aanstaande ouder(s).
De doelgroep bestaat uit aanstaande ouders die in de regio wonen en die tijdens de zwangerschap, als aanvulling op de verloskundige zorg, ondersteuning of hulp nodig hebben ter voorbereiding op het ouderschap en de komst van hun baby.
Maatschappelijke relevantie
Het prenataal zorg- en huisbezoek draagt bij aan een zo groot mogelijke kans op een goede start voor het kind. Het programma sluit aan bij het landelijke initiatief ‘Kansrijke Start’ (de eerste 1000 dagen na de geboorte) en richt zich op het verminderen van risico’s op kindermishandeling, vroeggeboorte, hoger geboortegewicht en gedragsproblematiek dat mogelijk als gevolg van bijvoorbeeld alcohol- of drugsgebruik tot stand komt.
Wat doet de GGD?
Een prenataal huisbezoek kan worden aangevraagd door aanstaande ouders zelf of door medewerkers uit het medisch en sociaal domein (in overleg met aanstaande ouders). Meestal spelen er een aantal factoren mee voor deze aanmelding, zoals psychische problematiek, ongezonde voedingspatronen, armoede, stress, middelengebruik, huiselijk geweld, een niet-geplande of tienerzwangerschap of slechte huisvesting.
Tijdens het huisbezoek bespreekt de professional:
- de reden van verwijzing en het doel van het huisbezoek;
- de gezondheid van de moeder en het (ongeboren) kind;
- het ouderschap en de toekomst;
- de omgevingsfactoren, zoals sociale steun en huisvesting;
- de risico- en beschermende factoren;
- de sociale voorzieningen.
De aanmelder uit het medisch of sociaal domein wordt geïnformeerd over de inzet van prenatale voorlichting, voor goede aansluiting op de verleende zorg.
Met wie?
Disciplines binnen de GGD
Verpleegkundige
Samenwerkingspartners
De GGD werkt nauw samen met:
Regionale partners: kraamzorg, verloskundigen, gynaecologen, huisartsen, Centra voor Jeugd en Gezin (CJG), sociale wijkteams, VoorZorg en andere betrokken instanties binnen het sociaal domein.
Risico's
- Grotere kans dat medische, psychosociale en leefomgevingsrisico’s bij aanstaande gezinnen niet tijdig worden gesignaleerd, waardoor deze later of niet worden opgepakt.
- Vergrote kans op een onveilige start voor kinderen en op meer gezondheids- en kansongelijkheid, met name bij kwetsbare gezinnen.
- Minder samenhang in ondersteuning (door zwakkere aansluiting tussen verloskundige zorg, jeugdgezondheidszorg en het gemeentelijk sociaal domein) met niet optimale ondersteuning en begeleiding als gevolg.
- Toenemende druk op gemeentelijke voorzieningen, doordat problematiek verschuift naar latere, zwaardere en kostbaardere vormen van zorg en ondersteuning.